Partners van de politie: IND
De Immigratie en Naturalisatie Dienst (IND) is onderdeel van de ‘vreemdelingenketen’; een keten waarvan de politie ook een onderdeel vormt. Samenwerking met de politie is het meest zichtbaar op de aanmeldcentra. Bij de intake – de vreemdeling die asiel aanvraagt – speelt de vreemdelingenpolitie een nadrukkelijke rol, bij voorbeeld bij het daadwerkelijk identificeren van mensen en het vaststellen van documenten. Daarna gaat men het asielproces in waarbij de IND haar rol speelt. Rob van Lint (1958), directeur IND: ‘Ik heb de laatste maanden diverse aanmeldcentra bezocht en merk dat die samenwerking over het algemeen bijzonder soepel en aangenaam verloopt.’
Van Lint is nog niet zo heel lang – sinds december 2009 – algemeen directeur van de IND. Hiervoor werkte hij bij diverse ministeries – VROM, LNV, Verkeer en Waterstaat – de laatste jaren als directeur van Inspectiediensten. ‘In die posities was het handhavende aspect leidend; bij de IND ligt de nadruk op een goede dienstverlenende afhandeling van vergunningaanvragen. Dat is een groot verschil’, aldus Van Lint. ‘Maar handhaving is voor de IND wel van groot belang!’
Samenwerking met de politie is het meest zichtbaar, zoals gezegd, op de aanmeldcentra, maar gedurende de gehele asielprocedure zijn er momenten waarbij er behoefte is aan informatieuitwisseling. ‘Er is wat dat betreft natuurlijk het nodige veranderd’, stelt Van Lint, ‘Een groot aantal taken van de Vreemdelingendienst is overgedragen aan de IND. In het begin van zo’n veranderproces is het best even wennen aan de nieuwe rollen, inmiddels zijn we daar redelijk aan gewend. We hebben elkaar ook heel hard nodig op dat punt. We betrekken regelmatig informatie van de politie, maar sturen ook informatie naar de politie toe. En verwachten dat de politie daar ook daadwerkelijk wat mee doet. In veel korpsen gebeurt dat ook. Toch merk je ook wel dat de korpsen tal van andere prioriteiten hebben. Daar heb ik alle begrip voor, veiligheidszorg is complex, maar toch wil ik dat de politie in staat is aandacht te besteden aan de informatie die wij inbrengen. Onlangs is er een taskforce ingesteld – onder voorzitterschap van Procureur-Generaal Han Moraal, waarin van politiezijde korpschef Wim van Vemde zitting heeft – om de vreemdelingenketen en de strafrechtketen beter op elkaar af te stemmen.
Daarnaast hebben we bij de modernisering van het vreemdelingenbeleid vastgelegd dat wij van de IND-kant scherper zullen prioriteren; aangeven wat nou echt belangrijk is om door de politie – strafrechtelijk – te worden aangepakt en wat we zelf bestuursrechtelijk kunnen afhandelen. Maar ook dat er van politiezijde daadwerkelijk actie wordt gevoerd op de informatie die wij aandragen. Het gaat dan ook om echt wezenlijke dingen die bij voorbeeld mensenhandel betreffen; zaken die je niet zomaar kunt laten liggen.’
De IND is – net als de politie – een organisatie die onder een maatschappelijk vergrootglas ligt. Het gevolg is dat er in de media vaker negatief wordt gesproken over de organisatie. Van Lint kan er niet omheen dat zijn IND vaak onder vuur ligt, maar ‘de organisatie, de dienstverlening is sinds 2005 enorm verbeterd; dat toont een recent rapport van de Algemene Rekenkamer ook aan.’ Dus doet hij alle moeite om het beeld van de IND in de media – dat vaak sterk emotioneel is ingekleurd – te nuanceren.
Ook door bijvoorbeeld gemaakte fouten toe te geven én ze vervolgens recht te zetten. Van Lint: ‘Het overkwam ons een tijdje terug. Er was een zeeman op de grote vaart, waarvan de Filippijnse vrouw geen verblijfsvergunning kreeg omdat ervan uitgegaan was dat hij vanwege zijn beroep geen duurzame relatie kon hebben. Dat was een fout van ons; dat werd breed uitgemeten in de krant. Vervolgens hebben we dat erkend, ik heb die zeeman zelf gebeld, gezegd dat we een fout hadden gemaakt en dat die zou worden hersteld. En dat werd ook gepubliceerd; de andere kant van de IND.’

De laatste tijd worden er veel dossiers afgewezen. Het is te hopen dat er op een rechtvaardige manier wordt beoordeeld en men zich niet laat leiden door politieke sentimenten zoals hier het geval lijkt te zijn.