Column | “Hoe we Qampus bedachten, een hybride werkplaats voor cold case-zaken”

0

Recherchekundige-studenten vroegen me: “Hoe blijf jij gemotiveerd om de opsporing te veranderen?”. Dat leidde tot een mooi klassikaal gesprek over drijfveren, persoonlijke effectiviteit en moeizame transitie. Een deel van mijn antwoord was dat ik zo nu en dan een succesje nodig heb, en plezier in het werken met leuke collega’s. De voorbije acht maanden ontwikkelde ik bijvoorbeeld met een vernieuwingsgezinde OvJ, een paar toffe Q-politiecollega’s en een innovatiemakelaar een radicaal andere cold case aanpak. Die is nodig, want de bestaande organisatie gaat nooit voldoende capaciteit vrijmaken om het groeiende aantal cold cases terug te dringen.

Burgers vinden cold cases een urgent probleem en parlementariërs stelden in 2018 tot viermaal toe vragen over de aanpak, dus we moeten echt iets nieuws gaan proberen. Niet alleen praten over radicale vernieuwing, maar lef tonen door het praktisch wáár te maken. We bedachten een ‘corporate startup’; een hybride werkplaats om, met wie maar kan bijdragen, op een professioneel verantwoorde manier zaken aan te pakken. Geen nieuw landelijk team, maar slimme ondersteuning van de bestaande regionale colt case specialisten.

‘Qampus’ wordt een kleine kern van professionals omringd met een flexibele schil van vrijwilligers, gepensioneerden, stagiaires, wetenschappers en techneuten. In een open netwerkstructuur kunnen we geavanceerde computer- en forensische technieken inzetten, expertise aanboren in binnen- en buitenland, nieuwe media gebruiken en ons intensief verbinden met nabestaanden. Een laboratorium van organisatievernieuwing en ontwikkeling van interdisciplinair vakmanschap, brekend met het achterhaalde opsporingsmonopolie. Politieparticipatie in de praktijk!

Het dragende idee: we gaan de brede bereidheid in de samenleving om te helpen met het oplossen van levensdelicten, effectief faciliteren en in goede banen leiden. Met een beperkte investering mobiliseren politie en OM dan een veelvoud van deskundige capaciteit. Qampus biedt een platform voor topklasse opsporing, opleiding, wetenschappelijk onderzoek en re-integratie van eigenzinnige vakmensen die in de organisatie zijn vastgelopen.

Als initiatiefnemers spraken we met tientallen geïnteresseerden; van amper ingewerkte collega’s tot recherchechefs, College en korpsleiding. Van hoogleraren tot ICT-managers, gelouterde PDC-bazen en hippe startuppers: iedereen reageerde enthousiast en bood hulp aan. HR-managers en bijna gepensioneerde officieren meldden zich alvast als ‘sollicitant’. We maakten de reason to move duidelijk met een inspirerende film. We vonden steun voor het initiatief bij nabestaanden, cold case teams en -officieren. Qampus dreigde een succes te worden.

Ik kondigde ons ‘Qomplot’ vorig jaar aan in een TvdP-column, maar kon er daarna niets over kwijt. Deze radicale vernieuwing moest geheim blijven want voortijdige publiciteit kon alles stukmaken, zo werd ons voorgehouden. De realisatie duurt echter veel langer dan voorzien. En als je concept draait rond samenwerking met burgers is geheimhouding een beetje raar. Externe innovatiedeskundigen adviseerden ons al direct om zo snel mogelijk gewoon te beginnen; de voldongen feiten-strategie. Wij ambtenaren luisterden echter naar de managers die eerst draagvlak, toestemming en budget zouden regelen. Daar wordt nog altijd aan gewerkt, en hopelijk werpt het uiteindelijk vruchten af.

In de tussentijd is onze aanstekelijke energie bijna verdwenen. Mijn maatjes zijn overgeplaatst en overladen met operationeel werk. De vraag is of écht radicale vernieuwing als Qampus kan opbloeien vanuit de staande organisatie. Misschien hadden we afgelopen zomer een leegstaand politiegebouw moeten kraken en het Qampusbord op de deur moeten schroeven. Misschien hadden we moeten privatiseren, of gaan praten met John de Mol. Qampus is nog niet gelukt, maar het idee verdient bredere discussie. Daarom zijn jullie nu betrokken in het Qampus-qomplot!

Reageer